|
dr Marcin Jamroży (red.) Wydawnictwo: ODDK - Ośrodek Doradztwa i Doskonalenia Kadr Symbol: PGK655 ISBN: 83-74266-90-1 Wydanie: 2010 462 str. B5, oprawa miękka klejona Opis  (A.J.)
Publikacja dostarczy niezbędnych informacji na temat sporządzania dokumentacji podatkowej transakcji zawieranych pomiędzy podmiotami powiązanymi, wskazując jednocześnie możliwości ograniczenia ryzyka w zakresie cen transferowych. Zawiera liczne przykłady dokumentacji podatkowych, schematy postępowania, kwestionariusze czy instrukcje.
W kolejnych rozdziałach przedstawiono przykładowe dokumentacje podatkowe, poprzedzając je każdorazowo wskazaniem specyfiki dokumentowania poszczególnych transakcji, przedstawiono tu dokumentacje dotyczące:
- transakcji w zakresie obrotu towarowego (pełen producent, producent kontraktowy, dystrybutor ponoszący pełne lub ograniczone ryzyko handlowe),
- transakcji w zakresie obrotu wartościami niematerialnymi i prawnymi (sprzedaż dóbr niematerialnych, udzielenie licencji, franchising),
- transakcji usługowych (np. usługi doradcze, reklamowe, budowlane, transportowe, finansowe, najem lub dzierżawa).
Przedstawiono również zagadnienia związane z zasadami stosowania metod szacunku przy określaniu wartości rynkowej w procesach restrukturyzacyjnych, w szczególności przenoszeniem funkcji gospodarczych za granicę, a także wybrane aspekty związane postępowaniem podatkowym i kontrolnym w zakresie cen transferowych oraz aspekty związane z instrumentami ograniczającymi ryzyko podatkowe.
Książka polecana praktykom zatrudnionym w przedsiębiorstwach wszystkich branż dokonujących transakcji z krajowymi lub zagranicznymi przedsiębiorstwami powiązanymi, w szczególności dyrektorom finansowym, księgowym, kontrolerom, a także doradcom podatkowym, radcom prawnym, biegłym rewidentom.
Autorzy:
Anna Główka – aplikantka radcowska w warszawskiej OIRP, prawnik w dziale doradztwa podatkowego w Rödl & Partner.
Małgorzata Grużewska-Pepłowska – pracownik controllingu w firmie farmaceutycznej.
Anna Harasimowicz – biegły rewident, w Rödl & Partner od 2001 r., współautorka publikacji z zakresu prawa bilansowego i podatkowego (m.in. „Komentarza do umowy o unikaniu podwójnego opodatkowania z Niemcami”), doświadczony wykładowca.
Marcin Jamroży – doktor nauk ekonomicznych, doktor nauk prawnych, adiunkt w Katedrze Finansów Przedsiębiorstwa Szkoły Głównej Handlowej w Warszawie, kierownik Podyplomowych Studiów Międzynarodowego Prawa i Planowania Podatkowego, partner w Rödl & Partner, doradca podatkowy, radca prawny, biegły sądowy, autor lub współautor kilkunastu publikacji książkowych.
Marcin Jeliński – absolwent Szkoły Głównej Handlowej w Warszawie, specjalista w zakresie cen transferowych w Rödl & Partner, posiada bogate doświadczenie w opracowywaniu projektów polityki cen transferowych, weryfikacji transakcji oraz tworzeniu dokumentacji dotyczących problematyki cen transferowych.
Ewa Kubów – absolwentka Wydziału Nauk Ekonomicznych Uniwersytetu Europejskiego Viadrina we Frankfurcie nad Odrą (Niemcy), zajmuje się controllingiem i podatkami, specjalista do spraw cen transferowych w Rödl & Partner.
Katarzyna Łysiak – biegły rewident, współautorka publikacji o tematyce podatkowej, m.in. „Komentarza do umowy o unikaniu podwójnego opodatkowania z Niemcami”.
Małgorzata Ostrowska-Krzewina – doradca podatkowy w Rödl & Partner, zajmuje się bieżącym doradztwem podatkowym, doradztwem strukturalnym, przeglądami podatkowymi, postępowaniami podatkowymi oraz doradztwem w zakresie cen transferowych.
Renata Papała – specjalista do spraw cen transferowych w Rödl & Partner, w dokumentacji podatkowej wykorzystuje doświadczenie z controllingu i sprawozdawczości giełdowej.
Christian Rödl – doktor nauk prawnych, LL.M. (Columbia Univ./New York), adwokat, doradca podatkowy, doradza przedsiębiorstwom rodzinnym i ich właścicielom, głównie w zakresie transgranicznych struktur grup kapitałowych oraz majątku prywatnego, jak również w zakresie sukcesji przedsiębiorstwa i majątku.
Michael Scharf – doradca podatkowy w Rödl & Partner w Norymberdze, doradza przedsiębiorstwom działającym na skalę międzynarodową w kwestiach podatkowych związanych z transakcjami transgranicznymi. Jego główną specjalnością jest doradztwo w zakresie cen transferowych oraz zagadnień pokrewnych, takich jak zakłady podatkowe, delegowanie pracowników itp.
Marcin Sobieszek – absolwent Uniwersytetu Europejskiego Viadrina we Frankfurcie Spis treści:  Wykaz skrótów Przedmowa Wprowadzenie (dr. Christian Rödl, Michael Scharf, tłumaczenie: Elżbieta Suchocka, Magdalena Kordyla, Marcin Jamroży) Rozdział I. Korekty dochodów pomiędzy podmiotami powiązanymi Marcin Jamroży Rozdział II. Obowiązek dokumentacyjny – progi transakcyjne, zawartość oraz zarządzanie dokumentacją, sankcje Marcin Jamroży Rozdział III. Analiza porównawcza, bazy danych i źródła informacji Anna Harasimowicz Rozdział IV. Sprzedaż wyrobów przez tzw. pełnego producenta Małgorzata Ostrowska-Krzewina Rozdział V. Sprzedaż wyrobów przez tzw. kontraktowego producenta (zaopatrzenie we własnym zakresie, materiały powierzone) Małgorzata Ostrowska-Krzewina Rozdział VI. Zakup towarów przez dystrybutora ponoszącego pełne ryzyko handlowe Marcin Jeliński Rozdział VII. Działalność dystrybutora ponoszącego ograniczone ryzyko handlowe Marcin Jeliński Rozdział VIII. Zakup surowców i materiałów dla potrzeb produkcji Ewa Kubów Rozdział IX. Sprzedaż wartości niematerialnych i prawnych Anna Wydra Rozdział X. Udzielenie licencji Marcin Jeliński Rozdział XI. Franchising Marcin Jamroży Rozdział XII. Usługi zarządcze lub doradcze Marcin Sobieszek Rozdział XIII. Usługi reklamowe Marcin Sobieszek Rozdział XIV. Podział kosztów, centra usług i R&D Renata Papała Rozdział XV. Najem, dzierżawa lub leasing Renata Papała Rozdział XVI. Roboty budowlane lub montażowe Marcin Jamroży Rozdział XVII. Usługi transportowe lub spedycyjne Ewa Kubów Rozdział XVIII. Pożyczki lub kredyty Marcin Sobieszek Rozdział XIX. Cash pooling i netting Anna Wydra Rozdział XX. Instrumenty finansowe Katarzyna Łysiak Rozdział XXI. Usługi elektroniczne, informatyczne lub telekomunikacyjne Katarzyna Łysiak Rozdział XXII. Reorganizacja działalności gospodarczej a ceny transferowe Marcin Jamroży Rozdział XXIII. Postępowanie podatkowe i kontrolne w zakresie cen transferowych Marcin Jamroży, Anna Główka Rozdział XXIV. Minimalizacja ryzyka w zakresie cen transferowych Marcin Jamroży, Małgorzata Grużewska-Pepłowska Bibliografia Recenzje  Przedstawiona mi do recenzji praca pt. „Dokumentacja podatkowa cen transferowych” jest obszernym studium stanowiącym efekt poważnego, merytorycznego wysiłku zespołu autorów pod kierunkiem Pana dr Marcina Jamrożego legitymującym się poważnym już dorobkiem naukowo-publikacyjnym. Potwierdzam, już na wstępie tej opinii informacje zawarte w przedmowie, w której Pan dr M. Jamroży pisze o zawartości merytorycznej pracy oraz jej odbiorcach wywodzących się z różnych kręgów czytelników zainteresowanych omawianą problematyką bądź też wykorzystujących w swojej pracy zawodowej informacje i regulacje związane z dokumentacją podatkową transakcji zawieranych pomiędzy podmiotami powiązanymi. Mam tu jedną uwagę o charakterze technicznym. W treści przedmowy pominięto opis rozdziałów od szóstego do ósmego, oraz dwa razy użyto numeracji rozdziału XXII (w jednym przypadku chodzi o rozdział XXIII) Pracę otwiera wprowadzenie, bogate w treści, bardzo dobrze skonstruowane pod względem merytorycznym i dydaktycznym, a ponadto prezentujące istotne cechy cen transferowych z ich funkcją podatkową, konfliktem interesów pomiędzy fiskusem a podatnikami, ryzykiem podatnika, obszarami regulacji analizowanych cen z podziałem na regulacje OECD, Unii Europejskiej, oraz regulacje w wybranych krajach. Wprowadzenie to napisane przez dr Christiana Rödl i Michaela Scharf stanowi dobrą podstawę wyjściową do bardziej już szczegółowych prezentacji obejmujących swoim zakresem bogaty zestaw zagadnień składających się na tytułową „dokumentację podatkową cen transferowych”. Struktura książki odpowiada wymogom tego typu opracowań spełniających funkcje poznawczo-dydaktyczne i poprzez nie dostarczających szerokiemu gronu czytelników poważnej i pożytecznej porcji wiedzy przydatnej dla bliższego i bardziej szczegółowego poznania istoty cen transferowych i towarzyszącej ich funkcjonowaniu dokumentacji podatkowej. To właśnie owe wymogi i przewidywane oraz dobrze oszacowane przez autorów oczekiwania odbiorców (czytelników) recenzowanego opracowania sprawiły, iż już na początku po prezentacji (autorstwa M. Jamrożego) normatywnej regulacji korekt dochodów, w której autor interesująco i przekonywująco z wykorzystaniem właściwych przykładów przedstawił zarówno podstawowe pojęcia odnoszące się do ceny transferowej i podmiotu powiązanego jak również podstawy prawne dla korekt dochodów, omówiono z dużą dozą szczegółowości obowiązek dokumentacyjny. O skali owej szczegółowości świadczy min. to, iż ten fragment książki (rozdział drugi), którego autorem jest również M. Jamroży zawiera aż 8 bloków tematycznych (łącznie z uwagami wstępnymi) pozwalających na prezentację pojęcia transakcji, progów transakcyjnych, z uwzględnieniem podmiotów powiązanych i podmiotów z rajów podatkowych, poszczególnych elementów dokumentacji podatkowej, zarządzania dokumentacjami cen transferowych, sankcji za nie przedstawienie dokumentacji, dokumentacji cen transferowych UE oraz informacji o transakcjach zawartych z nierezydentami. Pragę tu jeszcze raz zwrócić uwagę i wysoko ocenić zaprezentowane w tekście przykłady dobrze uzupełniające i ilustrujące omówione zagadnienia związane z obowiązkiem dokumentacyjnym i elementami dokumentacji podatkowej (dotyczy to również pozostałych fragmentów książki). Szczególne walory dydaktyczne treści rozdziału trzeciego pt. „Analiza porównawcza, bazy danych i źródła informacji” autorstwa Pani A. Harasimowicz, dotyczą punktu trzeciego tego rozdziału, w którym zaprezentowano studium przypadku. Obejmuje on opis stanu faktycznego, analizę funkcjonalną i kontrolę, charakterystykę wyboru uzasadnienia zastosowanej metody weryfikacji cen, doboru wskaźnika rentowności, doboru próby, wskazanie na korekty (doprowadzenie transakcji do porównywalności), prezentację analizy rentowności. Efekty wywodów autorki kończą się optymistycznym stwierdzeniem dotyczącym dostosowania polskich regulacji do zaleceń unijnych, które brzmi „analizy porównawcze staną się obligatoryjnym elementem dokumentacji podatkowej”. Te trzy pierwsze, omówione wyżej rozdziały, wyznaczają niejako zastosowanie w następnych fragmentach poświęconych poszczególnym obszarom działalności podmiotów powiązanych, strukturę rozważań obejmującą w szczególności: stan faktyczny, charakterystykę dokumentacji podatkowej, analizę funkcjonalną i analizę kosztową, metodę i sposób kalkulacji zysków oraz określenie ceny przedmiotu transakcji, analizę korzyści, strategię gospodarczą i inne czynniki cenotwórcze. Ważną porcję wiedzy dostarcza rozdział czwarty napisany przez Panią M. Ostrowską-Krzewinę i dotyczący sprzedaży wyrobów przez tzw. pełnego producenta. Autorka skoncentrowała się głównie na właściwej dla zakresu rozważań dokumentacji podatkowej wykorzystując przykład funkcjonowania Spółki Konfekcja Polska Sp. z o.o. z siedzibą w Polsce oraz Spółki Kofektion Deutschland GmbH - z siedzibą w Niemczech. Rozważania obejmują: informacje ogólne, analizę funkcjonalną, analizę kosztową oraz sposób i termin zapłaty, metodę i sposób kalkulacji zysków przedmiotu transakcji oraz określenie ceny przedmiotu transakcji, a także wpływ strategii gospodarczej oraz innych czynników na wartość przedmiotu transakcji. (...) Pani M. Ostrowska-Krzewina jest również autorką kolejnego, piątego rozdziału poświeconego sprzedaży wyrobów przez tzw. kontraktowego producenta. Poważnym walorem tego fragmentu jest zastosowanie w przeprowadzonym wywodzie identycznej struktury obejmującej te same elementy, który wyżej przedstawiłem omawiając treść rozdziału czwartego z podziałem na dokumentację podatkową produkcji w oparciu o materiał powierzony i dokumentację podatkową produkcji w oparciu o materiał własny. (...) Pan M. Jeliński prezentując w rozdziale szóstym tytułowe zagadnienia książki dotyczące zakupu towarów przez dystrybutora powiązanego, ponoszącego pełne ryzyko handlowe oraz w rozdziale siódmym przez dystrybutora ponoszącego ograniczone ryzyko handlowe, zastosował podobną metodę prezentacji wykorzystując do tego celu kolejne elementy struktury obu fragmentów książki. Dzięki temu czytelnik uzyskuje porównywalny obraz sytuacji w dwu opisywanych przypadkach dystrybutora ponoszącego pełne i ograniczone ryzyko handlowe. (...) W rozdziale ósmym autorstwa Pani E. Kubów zgodnie z zakresem problemowym określonym przez tytuł „Zakup surowców i materiałów dla potrzeb produkcji” została przedstawiona przykładowa dokumentacja podatkowa dotycząca transakcji nabycia materiałów do produkcji przez spółki produkcyjne należące do niemieckiej grupy NANETTO. Wyznaczonemu celowi prezentacyjnemu służy rozbudowana struktura tego fragmentu książki uwzględniająca: stan faktyczny, specyfikę dokumentowania transakcji zakupu materiałów produkcyjnych, charakterystykę dokumentacji podatkowej zawierającej pozycje w układzie stosowanym również w poprzednich rozdziałach. Tak jak już o tym wspomniałem układ ten znajduje również zastosowanie w następnych rozdziałach. Rozdział dziewiąty przygotowany przez Panią A. Wydrę dotyczy sprzedaży wartości niematerialnych i prawnych natomiast rozdział dziesiąty autorstwa Pana M. Jelińskiego drugiej grupy transakcji dokonywanych pomiędzy podmiotami powiązanymi z wykorzystaniem dóbr niematerialnych, a mianowicie udzielenia licencji. Problematyka franchisingu znajduje wyraz w rozważaniach Pana M. Jamrożego w rozdziale jedenastym, usług zarządczych lub doradczych w rozdziale dwunastym, którego autorem jest Pan M. Sobieszek i który kontynuuje zastosowaną i wypróbowaną metodę prezentacji dotyczącą usług reklamowych w rozdziale trzynastym. W wymienionych rozdziałach autorzy systematycznie i konsekwentnie stosują strukturę wywodów dobrze spełniającą swoje funkcje merytoryczne i poznawczo-dydaktyczne w poprzednio wskazanych fragmentach pracy. Dotyczy to (i za to należy pochwalić autorów tekstów, ale również redaktora naukowego całego opracowania Pana M. Jamrożego) też następnych rozdziałów prezentujących dokumentację podatkową odnoszącą się do takich jeszcze obszarów działalności podmiotów powiązanych jak: - rozdział czternasty, podział kosztów, centra usług i R & D - autor Pani R. Papała, - rozdział piętnasty – najem, dzierżawa lub leasing – autor Pani R. Pałała, - rozdział szesnasty, roboty budowlane lub montażowe – autor Pan M. Jamroży, - rozdział siedemnasty, usługi transportowe i spedycyjne – autor Pani E. Kubów, - rozdział osiemnasty, pożyczki lub kredyty – autor Pan M. Sobieszek, - rozdział dziewiętnasty, cash pooling i netting – autor Pani A. Wydra, - rozdział dwudziesty, instrumenty finansowe – autor Pani K. Łysiak, - rozdział dwudziesty pierwszy, usługi elektroniczne lub telekomunikacyjne – autor Pani K. Łysiak. Jak przystało na funkcję redaktora całej książki Pan M. Jamroży sam w rozdziale dwudziestym drugim, a w rozdziałach: dwudziestym trzecim i dwudziestym czwartym z udziałem Pani A. Główki i Pani M. Grużewskiej-Pepłowskiej zaangażował się w prezentacje tak istotnych dla tytułu książki problemów jak: reorganizacja działalności gospodarczej a ceny transferowe, postępowanie podatkowe i kontrolne w zakresie cen transferowych, minimalizacja ryzyka w zakresie cen transferowych. Są to problemy, które odnoszą się do różnego typu działalności podmiotów powiązanych i dlatego uważam, iż dobrze się stało, iż omówieniem ich autorzy kończą rozważania odnoszące się do prezentowanych obszarów funkcjonowania analizowanych podmiotów. Do rozważenia przez Pana M. Jamrozego jako redaktora przygotowywanej do wydania książki, zgłaszam postulat napisania zakończenia, w którym przynajmniej w formie syntetycznej dobrze byłoby przedstawić efekty wysiłku autorów tej ważnej i pożytecznej pozycji. Dokonując podsumowania wyżej sformułowanych informacji i ocen dotyczących omawianej pracy, pragnę wyrazić wysoce pochlebną opinię o zamiarze jej wydania przez Ośrodek Doradztwa i Doskonalenia Kadr w Gdańsku, a także sposobie i charakterze realizacji tego zamiaru przez zespół autorów pod kierownictwem Pana dr M. Jamrożego. Uważam, iż umiejętne powiązanie w prowadzonych rozważaniach aspektów systemowo-teoretycznych z szeroko wykorzystanymi elementami empirycznymi, a także aspektów prawnych z ekonomicznymi, dało wysoce pozytywny efekt w postaci poważnej i bardzo użytecznej porcji wiedzy, która może być z powodzeniem wykorzystana w praktycznej działalności osób i instytucji mających do czynienia z analizowaną w książce dokumentacją podatkową cen transferowych. Autorom książki udało się zaprezentować w sposób przyjazny dla czytelnika zarówno zagadnienia ogólne odnoszące się do tytułowej problematyki jak i problemy szczegółowe odnoszące się do specyfiki poszczególnych obszarów działalności podmiotów powiązanych. Uwzględniając powyższą opinię wyrażam poparcie dla inicjatywy publikacji ocenianej pracy w postaci książki. | | Prof. dr hab. Bogusław Pietrzak, Katedra Skarbowości w Kolegium Ekonomiczno-Społecznym SG |
|